🎧 #216 Zoogdieren door een flessenhals van de nacht. Of zelfs twee keer?

🎧 #216 Zoogdieren door een flessenhals van de nacht. Of zelfs twee keer?

From Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap by Natuur en Wetenschap door: Prof. Menno Gerkema en Erwin Balkema

April 8, 2026 · 14 min

About this episode

The episode discusses the survival of mammals during the reign of dinosaurs and the implications of the bottleneck hypothesis.

Zoogdieren door een flessenhals van de nacht. Of zelfs twee keer? Lange tijd heersten de dinosauriërs op aarde. Er leefden toen weinig zoogdieren. Over het algemeen waren dat vrij kleine dieren. En, zoals we vermoeden, vermeden ze de dag en waren vooral ’s nachts actief. Veel dino’s waren juist overdag actief, aangewezen als ze waren op de warmte van de zon. Daarom bood de nacht een uitweg voor zoogdieren, met een naar verhouding hoge stofwisseling. Deze theorie, die bekend staat als de “bottleneck” (= flessenhals) hypothese steunt inmiddels ook op argumenten over het gezichtsvermogen. De meeste zoogdieren zijn kleurenblind en hun licht waarnemingsvermogen is in veel opzichten beperkt vergeleken met reptielen en vogels. Bovendien ontbreekt het aan een bescherming tegen de gevaarlijke UV schade. Dat is alleen zo in de groep van zoogdieren die hun jongen de hele zwangerschap via een placenta in de baarmoeder laten groeien. Anders dan deze placentalia beschikken buideldieren en eierleggende zoogdieren (het vogelbekdier en de mierenegel) wel over dit uv-schade herstelsysteem, een zogenaamd photolyase. Later, maar nog niet gepubliceerd onderzoek maakt aannemelijk dat helemaal aan het…

People in this episode

Hosts: Prof. Menno Gerkema, Erwin Balkema

Topics covered

  • zoogdieren
  • nacht
  • dinosauriërs
  • bottleneck hypothese
  • gezichtsvermogen
  • UV schade

Keywords

  • zoogdieren
  • nachtactiviteit
  • dinosauriërs
  • bottleneck hypothese
  • UV schade
  • photolyase
  • placentalia

Mentioned in this episode

Books & works: bottleneck hypothese, photolyase, placentalia, buideldieren, vogelbekdier, mierenegel

Places: aarde

More episodes of Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap

Explore listener stats, chart rankings, contacts and more on the Menno en Erwin over de Natuur en Wetenschap podcast page.