272. Irański zamach stanu w 1953: jak Amerykanie obalili demokratyczny rząd Iranu

About this episode

Odcinek omawia zamach stanu w Iranie w 1953 roku, który obalił demokratycznego premiera Mohammeda Mossadegha i zmienił relacje amerykańsko-irańskie.

Dziś opowiemy o punkcie zwrotnym w relacjach amerykańsko-irańskich: wydarzeniu, które sprawiło, że z potencjalnych sojuszników w walce z zachodnim imperializmem Amerykanie stali się dla Irańczyków takimi samymi imperialistami jak wcześniej Brytyjczycy - a nawet gorzej, bo jeszcze dwulicowymi. Wesprzyj nas na Patronite! https://patronite.pl/podkastamerykanski W dzisiejszym odcinku zajmiemy się historią zamachu stanu w 1953 roku, który obalił demokratycznego premiera Iranu Mohammeda Mossadegha. Przewrotu, o którym na Zachodzie niewielu ludzi pamięta, ale w Iranie jest raną, która się nigdy nie zagoiła. Skąd wzięli się Amerykanie w Iranie? Dlaczego zaangażowali się w obronę interesów Brytyjczyków i Anglo-Iranian Oil Company, znienawidzonego przez zwykłych Irańczyków monopolisty? Jaką rolę odegrały w tym amerykańskie wybory prezydenckie w 1952 roku? Dlaczego Eisenhower, przeciwnik „kompleksu wojskowo-przemysłowego”, zgodził się na tajną akcję CIA w Iranie? Posłuchajcie o historii wojskowego przewrotu, w którym swoje role odegrali szach, jego siostra bliźniaczka, premier w piżamie, sympatyzujący z nazistami generał, irańscy zapaśnicy, człowiek o ksywie „Bezmózgi” i wnuk amerykańskiego…

People in this episode

Hosts: Piotr Tarczyński, Łukasz Pawłowski

Topics covered

• Irański zamach stanu
• relacje amerykańsko-irańskie
• historia
• imperializm
• CIA
• politika

Keywords

• Iran
• zamach stanu
• Mossadegh
• CIA
• Eisenhower
• imperializm
• Anglo-Iranian Oil Company
• historia
• przewrót
• relacje międzynarodowe

Mentioned in this episode

Organizations: CIA, Anglo-Iranian Oil Company

Books & works: Podkast amerykański

Places: Iran, Zachód

More episodes of Podkast amerykański

• 285. Iran-Contras. Afera, która nie zatopiła Ronalda Reagana · June 13, 2026 · 1h 25m
• 284. Amerykanie kontra AI: nowy luddyzm czy reakcja na realne problemy? · June 6, 2026 · 1h 9m
• 283. "Kasa kompensat dla kretynów", czyli Trumpa fundusze i sojusze · May 30, 2026 · 1h 11m
• 282. Święty George, czyli dalsze losy George’a Washingtona · May 23, 2026 · 1h 26m
• 281. Wybierzmy sobie wyborców, czyli wielka wojna gerrymanderingowa · May 16, 2026 · 1h 8m
• 280. Geniusz czy bohater z przypadku? George Washington, część 1 · May 9, 2026 · 1h 27m