Cyberhelden

Jelle geeft college, dus Ronald en Marco ontvangen Jan-Jaap Oerlemans en Sofie Royer. Jan-Jaap leidt op basisscholen kinderen op tot cyberheld. Sofie maakte zelf een podcast, maar wekelijks is wel veel werk. Dat gevoel delen we. Een solide gastenduo dus. Ronald begint bij Ennetcom. Het hof kon niet vaststellen dat de bestuurder wist dat hij criminelen bediende. Hij kreeg wel tien maanden voor een criminele organisatie rond fictieve facturen. De 3,8 miljoen berichten op de Canadese server waren ondertussen erg welkom. Een veilige telefoon leveren is gewoon legaal, ook als de politie graag in de backup kijkt. Slowaakse verkeerscamera's bleken Russische apparatuur met een nieuw stickertje. Russische telefoonnummers in de firmware konden via een sms toegang openen. De gecertificeerde meetsoftware zat keurig in het apparaat voor de vinkjes, maar werd niet gebruikt. Dat scheelt weer ingewikkeld testen. De arrestatie van Telegram-oprichter Pavel Durov vormde de aanleiding voor het onderzoek van Jan-Jaap en Sofie. Opsporingsdiensten richten zich steeds vaker op platforms, cryptotelefoons en hosters. Strafbaarheid vraagt bewijs van kennis en bewuste hulp. Abusemeldingen negeren, adverteren op criminele fora of bewijs wissen kan zwaar wegen. Proton laat zien dat anonimiteit, cash en bitcoin legaal kunnen zijn zolang een aanbieder zich aan rechtmatige verzoeken houdt. Sofie legt uit waarom sterke encryptie juist mensenrechten beschermt. Een achterdeur voor de overheid maakt communicatie van iedereen kwetsbaarder. Toch ontstaat er ruimte om verdachten te dwingen een pincode af te geven. In Nederland mag lichte dwang al bij een vingerafdruk of gezicht, terwijl een wachtwoord uit je hoofd voorlopig anders wordt behandeld. Een Belg weigerde zijn cryptowallet te openen en werd daarvoor veroordeeld. De cryptomunten heeft hij nog wel, dus helemaal mislukt was de strategie niet. Bij EncroChat konden agenten live meekijken en grepen ze tussentijds in bij dreigend levensgevaar. Daarna volgden duizenden strafzaken en enorme datasets. Wie controleert hoe al die gegevens worden bewaard, gekoppeld en gebruikt? Ook de opsporingsmethode zelf blijft een punt. Frankrijk hield veel geheim, terwijl een belangrijk deel van de implant bestond uit publieke GitHub-code. Jan-Jaap vindt dat hoofdlijnen eerder gedeeld hadden kunnen worden. Ronald vindt zes jaar staatsgeheim voor een oude Android-bug ook wat ambitieus. Tot slot kijkt Nederland naar extra verplichtingen voor hosters en resellers, waaronder Know Your Customer en maatregelen tegen witwassen. Daarmee moet duidelijker worden wie achter een gehuurde server zit. Ronald voorziet vooral gedoe wanneer hij voor vijf euro een VPS wil huren zonder een paspoort op te sturen. Dan maar naar Frankrijk, al zit bij OVH volgens hem de politie de hele dag mee te kijken. Bronnen: - Oerlemans en Royer, blogintroductie: https://jjoerlemans.com/2026/04/22/prosecuting-communication-service-providers/ - Het wetenschappelijke artikel: https://doi.org/10.1016/j.clsr.2026.106330 - Hof Den Haag over Ennetcom: https://www.rechtspraak.nl/organisatie-en-contact/organisatie/gerechtshoven/gerechtshof-den-haag/nieuws/2026/06/gevangenisstraf-voor-bestuurder-en-medewerkster-ennetcom - Russische verkeerscamera's in Slowakije: https://hwbusters.com/news/slovakia-speed-cameras-ship-with-an-sms-backdoor-tied-to-12-russian-numbers/ - Pincode afgeven aan justitie: https://blog.iusmentis.com/2026/06/19/je-pincode-moeten-geven-aan-justitie-is-geen-schending-van-je-zwijgrecht/ - Forensisch onderzoek naar EncroChat: https://www.computerweekly.com/news/366649396/Revealed-Cyber-spies-used-malware-from-GitHub-to-hack-EncroChat-cryptophone-network - Nederlandse plannen voor KYC bij hosters: https://zoek.officielebekendmakingen.nl/ah-tk-20252026-2017.html

Ronald, Marco en Jelle zijn terug van de zomerstop. Marco nam zijn HackRF mee naar Noorwegen maar de verkeerde antenne, Jelle hielp Marktplaats met het verwijderen van 1.800 nepadvertenties en Ronald bouwde een eigen president's daily brief voor zijn Kindle. Daarna Patch Tuesday. Microsoft repareerde in augustus 419 kwetsbaarheden, waaronder drie zero-days. Een daarvan werd volgens Check Point actief gebruikt door Lazarus. Ook kwam de eerder aangekondigde Legacy Hive-exploit van Nightmare Eclipse voorbij, al bleek de beloofde "bone-shattering" zero-day iets minder spectaculair dan aangekondigd. Marco bespreekt vervolgens onderzoek van Unit 42 naar gesynchroniseerde Google-passkeys op Windows. De cryptografie zelf bleef overeind, maar malware op het apparaat kon misbruik maken van het vertrouwen tussen Chrome, de TPM en Googles cloud-authenticator. De onderzoekers vonden zelfs de master key waarmee alle gesynchroniseerde passkeys kunnen worden ontsleuteld eerst in logging en later in het geheugen van Chrome. Jelle kijkt mee op een AI-werkstation van Kimsuky. De Noord-Koreaanse spionagegroep experimenteerde volgens Genians met lokale modellen, RAG, transcriptie en AI-ondersteunde softwareontwikkeling. Niet het trainen van een eigen supermodel, maar bestaande open-sourcemodellen dicht bij de aanvalsinfrastructuur inzetten. Marco blijft nog even in Noord-Korea. Onderzoeker Vangelis Stykas keek 22 maanden mee in de infrastructuur van Noord-Koreaanse hackers nadat enkele operators zichzelf met hun eigen malware hadden besmet. Hij vond sporen van 1.640 organisaties in 57 landen. Opvallend: ondanks toegang tot allerlei gevoelige gegevens lag de nadruk vooral op cryptovaluta, terwijl veel gewaarschuwde organisaties niet reageerden. Het eerste grote verhaal gaat over een Poolse warmte-krachtcentrale. Een aanvaller kwam via een gecompromitteerde FortiGate bij een mobiele router die al toegang had tot een private APN. Omdat locaties binnen dat mobiele bedrijfsnetwerk niet van elkaar waren gescheiden, kon de aanvaller door naar een WAGO-controller en drie Siemens-PLC's in STOP zetten. De centrale bediende ongeveer 50.000 inwoners, maar operators herstelden de installatie voordat er maatschappelijke gevolgen waren. Tot slot: waar bewaar je eigenlijk je bitcoins? Bij Coldcard zorgde een firmwarefout ervoor dat sommige hardwarewallets seeds maakten met een voorspelbare softwarematige randomgenerator. Een aanvaller hoefde de wallets niet aan te raken, maar kon mogelijke seeds berekenen, adressen op de openbare blockchain controleren en de gevonden wallets leegtrekken. De omweg langs Cloudflares muur van lavalampen maakt meteen duidelijk waarom echte onvoorspelbaarheid zo belangrijk is. Bronnen: - Microsoft Patch Tuesday: https://www.bleepingcomputer.com/news/microsoft/microsoft-august-2026-patch-tuesday-fixes-400-flaws-3-zero-days/ - Unit 42 over Google-passkeys: https://unit42.paloaltonetworks.com/passwordless-authentication-security-risks/ - Genians over Kimsuky's lokale AI-stack: https://www.genians.co.kr/en/blog/threat_intelligence/kimsuky_ai_llm - Wired over de Noord-Koreaanse hackers: https://www.wired.com/story/a-security-pro-hacked-north-korean-hackers-he-found-theyd-breached-hundreds-of-networks-worldwide/ - BleepingComputer over de Poolse centrale: https://www.bleepingcomputer.com/news/security/hackers-breached-a-small-polish-energy-plant-via-private-apn-last-year/ - CERT Polska, follow-uprapport: https://cert.pl/uploads/docs/CERT_Polska_Energy_Sector_Incident_Follow_up_Report_2025.pdf - Coldcard, technische analyse: https://blog.coinkite.com/entropy-technical-backgrounder/ - Coldcard, beveiligingswaarschuwing: https://blog.coinkite.com/coldcard-mk3-seed-generation-warning/ - Cloudflare over lavalampen en entropie: https://www.cloudflare.com/learning/ssl/lava-lamp-encryption/

In deze aflevering bespreken we drie opvallende nieuwsitems uit de cybersecuritywereld. Allereerst de hack bij Odido, waarbij maar liefst 6,2 miljoen klantrecords mogelijk zijn gecompromitteerd. Daarnaast duiken we in het verhaal rondom Starlink en de Russen: hoe zij Oekraïense identiteiten proberen te misbruiken, en hoe hacktivisten op hun beurt inspelen op die wanhoop. Tot slot bespreken we de opmerkelijke uitspraak van Gijs Tuinman over het jailbreaken van de F-35. In de deepdive van deze week zoomen we in op APT28 (Fancy Bear), de beruchte Russische threat actor die in staat is om binnen 24 tot 48 uur na publicatie patches te reverse engineren en om te zetten in werkende exploits. Hoe doen ze dat, en wat betekent dit voor je patchmanagement? Bronnen: - Odido: https://www.odido.nl/veiligheid - Starlink: https://x.com/256CyberAssault/status/2021900627916267946 - F-35 Jailbreak: https://www.bnr.nl/nieuws/nieuws-politiek/10594302/uitspraak-gijs-tuinman-over-f-35-jaagt-amerikanen-op-de-kast-stoere-taal-niet-handig - APT28, Operation Neusploit: https://www.zscaler.com/blogs/security-research/apt28-leverages-cve-2026-21509-operation-neusploit

AI-agents die je laptop overnemen, skills die eigenlijk malware blijken te zijn, en een coalitieakkoord dat opvallend veel over cyber zegt. Marco vertelt over OpenClaw - een AI-platform dat in een week van 1.200 naar 150.000 gebruikers schoot, totdat Cisco ontdekte dat de populairste skill gewoon API-sleutels zat te stelen. Ronald duikt in het Nederlandse coalitieakkoord 2026 en we leggen alle cyberpunten langs een simpele meetlat: moest dit toch al, is dit echt goed, of blijft het weer lekker vaag? Van NIS2 tot strategische onafhankelijkheid - er staat meer in dan je denkt. Bronnen OpenClaw : - Forbes: "Moltbot Molts Again And Becomes OpenClaw; Pushback And Concerns Grow" - Ron Schmelzer (30 jan 2026): https://www.forbes.com/sites/ronschmelzer/2026/01/30/moltbot-molts-again-and-becomes-openclaw-pushback-and-concerns-grow/ - Cisco Blog: "Personal AI Agents Like OpenClaw Are A Security Nightmare": https://blogs.cisco.com/ai/personal-ai-agents-like-openclaw-are-a-security-nightmare - AI Certs: "OpenClaw Surge Exposes Thousands, Prompts Swift Security Overhaul": https://www.aicerts.ai/news/openclaw-surge-exposes-thousands-prompts-swift-security-overhaul/ - The Lethal Trifecta for AI Agents, Simon Willison: https://simonwillison.net/2025/Jun/16/the-lethal-trifecta/ Coalitieakkoord Digitale Veiligheid: - Coalitieakkoord 2026: Hoofdstuk "Nederland koploper in een digitale wereld" https://www.kabinetsformatie2025.nl/documenten/2026/01/30/aan-de-slag---coalitieakkoord-2026-2030 - NIS2-richtlijn implementatie: https://www.nctv.nl/onderwerpen/c/cer--en-nis2-richtlijnen/wat-zijn-de-cer-en-nis2-richtlijnen

De Cyberheld van deze week is Vaisha Bernard, Chief Hacker bij Eye Security en Microsoft's Most Valuable Researcher (MVR). We gaan in op zijn achtergrond en hoe hij in de Cybersecurity terecht is gekomen. Daarna voelen we hem aan de tand over zijn "niet helemaal in-scope" activiteiten die hebben geleid tot zijn benoeming tot Microsoft MVR. Bronnen: - C38C3: From Simulation to Tenant Takeover (https://www.youtube.com/watch?v=uowTmPomYcg) - BlackHat USA: Consent & Compromise (https://i.blackhat.com/BH-USA-25/Presentations/USA-25-Bernard-Consent-and-Compromise-Abusing-Entra.pdf) - Belfer Center: National Cyber Power Index (https://www.belfercenter.org/publication/national-cyber-power-index-2020 & https://www.belfercenter.org/publication/national-cyber-power-index-2022)