Ludzie w Ubraniach

Jan Chodorowicz i Aleksandra Janiec to kreatywny duet stojący za marką Jan/F/Chodorowicz, autorskim projektem modowym, w którym Jan jest projektantem, a Ola odpowiedzialna jest za marketing i komunikację. Jan od lat projektuje ubrania oparte na szacunku do pracy, na koncepcji odzieży roboczej, ba uniformach - od japońskich pracowników budowlanych, przez wizerunek PRL-owskiego robotnika, aż po ubrania, jakie w pracowniach noszą artyści. Ważny jest też kolor niebieski - po francusku nazywany bleu de travail, kolor „niebieskich kołnierzyków”. Jan i Ola opowiadają nam o swoim spojrzeniu na modę oraz o wyzwaniu, jakie teraz podejmują - ekspansji marki na rynek japoński, gdzie Ola Janiec od lat z sukcesami działa w agencji kreatywnej i PR, łącząc ze sobą Warszawę i Tokio. O kulturze japońskiej opowiedziała także w wydanej kilka lat temu książce "Tokio lifestyle book".

Jaga Janik - pasjonatka mody i autorka bloga "Fashion50plus", która udowadnia, że moda nie pyta o wiek. Czy czuć się dobrze, to wyglądać dobrze? Jak odnajdujemy się z modą w różnych dekadach naszego życia? Na te i wiele innych pytań odpowiadamy w kolejnym odcinku naszego cyklu.

Rozmowa z Agnieszką Drotkiewicz o jej najnowszej książce "Rekonstrukcja. Połowa twarzy tonie w mroku" - autofikcyjnej opowieści o ciele, tożsamości i spojrzeniu innych. Punktem wyjścia rozmowy jest doświadczenie bohaterki, która ma widoczną wadą wrodzoną twarzy. Jak silnie kultura łączy piękno z atrakcyjnością? Jak piękno łączy się z pożądaniem? Jak żyć, dorastać i odkrywać samą siebie poza estetyczną normą?

Pielęgniarka - nie tylko realna specjalistka od ochrony zdrowia, ale i kulturowa fantazja o opiece i kobiecości. Jak naprawdę wyglądają pielęgniarki, a jak je sobie wyobrażamy? Skąd wziął się słynny pielęgniarski czepek? Czym są scrubsy? Czy chodaki są nadal w modzie? Czy pielęgniarka może nosić makijaż, czy są jakieś mody w dobrze uniformów? Czy ubranie wpływa na poziom zaufania pacjentów i buduje autorytet? O wizerunku, historii i codzienności pielęgniarskiej rozmawiamy z Anną Wodą, magister pielęgniarstwa, edukatorką, podcasterką.

Ubranie jest formą opowieści o tożsamości. Doktor filozofii, eseistka, pisarka - Karolina Lewestam w swojej książce "Szmaty" przez ubrania filozofuje, pamięta, przepracowuje swoje dojrzewanie i relacje z matką, a właściwie wieloma matkami. Jak sama pisze "babami w średnim wieku", które opiekowały się sobą nawzajem i nią poprzez ubrania. Tytułowe szmaty są zdobywane z drugiej ręki, na przecenach. Karolina opowiada o tym, że ciuchy mogą być naszą krainą marzeń, apteczką, schronieniem, mogą nas ukrywać, maskować, mogą nas dręczyć albo ratować. I o tym, jak w szczególności kobiety są uwikłane nieustannie w relacje z nimi, z tymi szmatami, które nieustannie komuś dają, przymierzają, piorą, prasują, chowają, wyciągają i naprawiają...

Brzydota w modzie - czy w ogóle istnieje? A może chodzi raczej o odwagę, ekstrawagancję i świadome łamanie estetycznych zasad? W końcu największą obelgą w modzie (jak w każdej sztuce) jest nuda. Karolina Żebrowska - youtuberka, autorka i znawczyni mody historycznej - w książce "Ugly. Historia brzydkiej mody" przygląda się najbardziej absurdalnym i zaskakującym trendom minionych epok. To dowcipny przegląd tego, co z dzisiejszej perspektywy wydaje się dziwne lub "brzydkie". Punktem wyjścia do rozmowy jest pytanie: co właściwie uznajemy za brzydkie, a co za piękne – i dlaczego? Wśród przykładów pojawiają się m.in. kapelusze-wieże, bombastyczne szorty, buty z zakręconymi czubami czy sylwetki przypominające… krewetki.

Czym jest zmysłowość? Nikt nie wytłumaczy tego lepiej niż artystka burleski, która do praktyki dokłada wiedzę na temat antropologii ciała - Betty Q. To prekursorka burleski w Polsce, która od prawie 20 lat występuje na scenie, ale także prowadzi warsztaty dla kobiet i nie tylko z tego, jak można lubić swoje ciało i ubierać (oraz rozbierać) je z przyjemnością. Rozmawiamy o wachlarzach z piór, rękawiczkach, gorsetach i innych rekwizytach burleski, o emancypacyjnej sile, jaką niesie i o tym, jak dziś rozbierać się tak, aby nie było to uprzedmiotowienim i pornografią - ale aktem radości i kreacji.

Niewielka, ale znacząca. Podejrzana i rewolucyjna, wypchana albo pozorna. Bezceremonialnie widoczna lub skrzętnie ukryta, samotna bądź w grupie. Mieści zapalniczkę albo cały wszechświat drobiazgów. Historia i herstoria kieszeni to opowieść o płci, intymności, wygodzie i sprawczości. Gościnią programu jest dr Aleksandra Jatczak-Repeć - historyczka mody i sztuki, wykładowczyni, kuratorka i konsultantka wystaw oraz projektów modowych.

Ubrania to coś więcej niż świadectwo naszego gustu czy roli społecznej. Mogą dać nam poczucie bezpieczeństwa, mogą odsłonić nasze emocje albo je zamaskować. Za pomocą ubrań opiekujemy się stanem naszej psychiki. Ubrania mogą zadziałać kojąco lub pogłębić nasz psychiczny dyskomfort. O psychologii ubrania rozmawiamy z Katarzyną Kucewicz - psycholożką, autorką książek, która w swojej pracy często spotyka się z tym, jak ważnym obszarem refleksji, obserwacji są praktyki odzieżowe.

Powiązanie mody z totalitaryzmem ma niestety nie tylko historyczny aspekt. Razem z dziennikarką i krytyczką mody - Karą Becker rozmawiamy o narodzinach faszystowskiej estetyki w międzywojennych Włoszech i o systemie mody, który ustanowiła polityka Mussoliniego, w ramach którego ubranie stało się narzędziem formacyjnym dla ciała społecznego państwa. Nowy styl dla nowych Włoch. Znakiem tego czasu w modzie są między innymi czarne koszule, ideał mammy, bella figura i idea uniformizacji przy jednoczesnym rozwoju przemysłu i rzemiosła. Zastanawiamy się także jak udało się faszystom skutecznie zaprząc modę na swój użytek, jakie to miało konsekwencje dla włoskiej mody w ogóle i w jaki sposób także dziś mogą się powtarzać podobne schematy, jak je zauważać i im zapobiegać.