Morele ambitie, de podcast

Mitchell Esajas krijgt als mede-oprichter van de protestbeweging Kick Out Zwarte Piet veel felle reacties, maar zijn boodschap vindt ook steeds meer gehoor. Waar in 2013 slechts 5% van de Nederlanders voor het aanpassen van Zwarte Piet was, is dat percentage nu 32%. En waar in 2019 slechts 31% een roetveegpiet bij de landelijke intocht acceptabel vond, is dat inmiddels gestegen naar 54%.Voor Mitchell en zijn collega’s gaan de demonstraties echter om veel meer dan alleen Zwarte Piet. Voor hen staat het symbool voor een dieper probleem: institutioneel racisme, dat zwarte mensen in Nederland nog dagelijks treft. Mitchell is naast activist ook antropoloog en mede-oprichter van The Black Archives, een historisch archief dat verhalen belicht die in de reguliere geschiedschrijving vaak worden weggelaten. Zijn missie? Meer bewustwording creëren over het Nederlandse koloniale verleden, én de manieren waarop dit verleden nog steeds doorwerkt in het heden. Meer weten over morele ambitie? 🔺 Bekijk de site van The School for Moral Ambition om meer te leren over onze programma’s en hoe jij de eerste stap kan zetten naar een carrière met meer impact.🤝 Meld je aan voor ons community platform om in contact te komen met gelijkgestemden en onderdeel te worden van de wereldwijde beweging voor morele ambitie.✉️ Of schrijf je in voor onze nieuwsbrief om altijd op de hoogte te blijven van initiatieven, vacatures en verhalen.Links bij de aflevering✊ Bekijk de expositie ‘Nobody Is Free Until Everybody is Free’, die The Black Archives organiseert tot 21 december op hun locatie in de Bijlmer.✍️ Lees het essay van Mitchell, Miguel Heilbron en Jessica de Abreu op de Correspondent, over waarom institutioneel racisme ook in Nederland een urgent probleem is en verder gaat dan alleen Zwarte Piet.📊 Bekijk de opiniepeilingen van EenVandaag over houdingen ten opzichte van Zwarte Piet en hoe die door de jaren zijn veranderd. Artwork door Momkai. Veel dank aan Detail voor video-opname en montage. Audiomontage door Marius Kooij, met muziek van Six Feet High.

Toen in het voorjaar van 2020 de COVID-19-pandemie uitbrak, leek de wereld van de ene op de andere dag stil te komen liggen. Overheden zagen zich genoodzaakt een groot deel van ons normale leven op pauze te zetten om grip te krijgen op het snel verspreidende virus.Achteraf concludeerden we allemaal dat we niet goed voorbereid waren op een pandemie van deze omvang. Maar wat is er eigenlijk sindsdien veranderd? Hoe waarschijnlijk is het dat zoiets weer gebeurt? En wat kunnen we eigenlijk doen om ons voor te bereiden op een volgende pandemie?Te gast om het daar over te hebben is Anja Schreijer, die haar carrière heeft gewijd aan het bestuderen en bestrijden van infectieziekten en het versterken van onze paraatheid. Zo was ze tussen 2018 en 2021 hoofd Algemene Infectieziekten bij de GGD Amsterdam. Daarnaast was ze tijdens de COVID-19-pandemie lid van het Outbreak Management Team, het belangrijkste adviesorgaan van de Nederlandse overheid in die tijd. En sinds 2022 is ze medisch directeur bij het Pandemic and Disaster Preparedness Center.“Ik ben geneeskunde gaan studeren met het idee van: ik ga mensen beter maken,” vertelt Anja. “En ik ben zelf ook heel blij dat ik goede dokters heb gezien in mijn leven die mij geholpen hebben, of mijn kinderen of mijn familie. Maar ik zag wel in de loop van de tijd dat je echt grote klappen kan maken door veel meer aan de preventie te werken en te voorkomen dat mensen ziek worden.”Meer weten over morele ambitie?🔺 Bekijk de site van The School for Moral Ambition om meer te leren over onze programma’s en hoe jij de eerste stap kan zetten naar een carrière met meer impact.🤝 Meld je aan voor ons community platform om in contact te komen met gelijkgestemden en onderdeel te worden van de wereldwijde beweging voor morele ambitie.✉️ Of schrijf je in voor onze nieuwsbrief om altijd op de hoogte te blijven van initiatieven, vacatures en verhalen.Links bij de aflevering🌍 Lees meer over het Pandemic and Disaster Preparedness Center, waar Anja Schreijer als medisch directeur werkt aan de paraatheid voor pandemieën en rampen.📺 Bekijk dit interview met Anja Schreijer bij Op1, waarin ze pleit voor betere voorbereiding op toekomstige pandemieën.📰 Lees dit Volkskrant-artikel, waarin experts, waaronder Anja, uitleggen waarom investeren in preventie cruciaal is.Artwork door Momkai. Veel dank aan Detail voor video-opname en montage. Audiomontage door Marius Kooij, met muziek van Six Feet High.

Wereldwijd zijn miljoenen mensen afhankelijk van geneesmiddelen die ze simpelweg niet kunnen betalen. De farmaceutische industrie, die ons zou moeten helpen om gezond te blijven, doet dat vaak alleen voor de mensen die het zich kunnen veroorloven. Omdat regelgeving bedrijven toestaat om buitensporige winsten te maken op hun producten, blijven medicijnen buiten bereik voor degenen die ze het hardst nodig hebben.Hoe kunnen we deze ongelijkheid aanpakken? Daarover gaan we in gesprek met Wilbert Bannenberg, iemand die zijn leven heeft gewijd aan deze vraag. Hij werkt al tientallen jaren op twee fronten. Enerzijds adviseert hij als gezondheidsadviseur regeringen over effectief medicijnbeleid en helpt hij hen om essentiële geneesmiddelen beschikbaar te krijgen. Anderzijds is Wilbert in zijn vrije tijd activist: hij strijdt om farmaceutische bedrijven ter verantwoording te roepen voor de onrealistische prijzen die ze vragen en de twijfelachtige producten die ze aanbieden.Wilbert vertelt: “Ik had een baan als adviseur om regeringen te helpen om beter beleid te maken en ik ging gewoon naar Afrika en andere landen om te promoten dat goede geneesmiddelen beter beschikbaar werden. Maar om ervoor te zorgen dat er iets gedaan werd aan de foute, de slechte of de veel te dure geneesmiddelen – dat moest ik dan in het weekend of in de avonduren doen.”In deze aflevering horen we hoe Wilbert’s onophoudelijke inzet voor betaalbare gezondheidszorg hem drijft en welke stappen we als samenleving kunnen zetten om een eerlijker systeem te creëren.Meer weten over morele ambitie? 🔺 Bekijk de site van The School for Moral Ambition om meer te leren over onze programma’s en hoe jij de eerste stap kan zetten naar een carrière met meer impact.🤝 Meld je aan voor ons community platform om in contact te komen met gelijkgestemden en onderdeel te worden van de wereldwijde beweging voor morele ambitie. ✉️ Of schrijf je in voor onze nieuwsbrief om altijd op de hoogte te blijven van initiatieven, vacatures en verhalen. Links bij de aflevering⚖️ Bekijk de website van Wilberts Stichting Farma ter Verantwoording, waarmee hij nu een rechtszaak aanspant tegen grote farmabedrijven.🤖 Lees over Michiel Verkoulen, een Circle-deelnemer die na het doorlopen van het programma een initiatief startte om de marktmacht van grote bedrijven aan te pakken.🎩 Lees de publicatie van SOMO over monopolies en marktmacht, om meer te leren over waarom grote farma- en techbedrijven zo’n schadelijk effect op de markt hebben.Artwork door Momkai. Veel dank aan Detail voor video-opname en montage. Audiomontage door Marius Kooij, met muziek van Six Feet High.

Bijna de helft van het bruikbare land ter wereld wordt gebruikt voor landbouw. Op slechts 16 procent daarvan groeien alle gewassen die wij als mensen eten, terwijl 80 procent wordt gebruikt voor veehouderij en het produceren van veevoer.Wat als we dat land terug konden geven aan de natuur? Die vraag stelde Adnan Oner zichzelf, toen hij zich in zijn carrièrekeuze ging verdiepen. Na het lezen van honderden onderzoeksrapporten kwam Adnan tot de conclusie: de moderne landbouw is enorm inefficiënt. “De efficiëntie van zonlicht naar planten is 1 à 2 procent”, vertelt Adnan. “Dat zijn bonen, groenten, fruit. Super lekker allemaal. Vervolgens geven we dat aan dieren – en dat is waar het nog inefficiënter wordt. Een koe moet twintig keer zijn eigen gewicht eten en zelfs ons meest efficiënte dier, de kip, moet vijf keer zijn eigen gewicht eten. Dus vanaf onze bron van energie wordt eigenlijk gewoon meer dan 99,99% van alle energie weggegooid.”Hoe kan het dan beter? De oplossing waar Adnan op uitkwam is: fermentatie. Al duizenden jaren gebruiken mensen fermentatie om voeding te maken – denk aan bier, yoghurt of kaas. Maar Adnan kijkt juist naar de toekomst en denkt dat fermentatie daar een centrale rol in onze voedselproductie kan gaan spelen. In deze aflevering deelt Adnan zijn persoonlijke reis naar een innovatieve oplossing voor klimaat- en biodiversiteitsproblemen. Hij vertelt hoe hij, ondanks de obstakels van Europese regelgeving, zijn visie met zijn startup Farmless blijft najagen: het ontwikkelen van een baanbrekende methode om eiwitten te produceren zonder landbouwgrond. (NB: In de aflevering zegt Adnan dat de efficiëntie van fotosynthese 3 à 4% is – later corrigeerde hij zichzelf en gaf hij aan dat het in werkelijkheid om slechts 1 à 2% gaat.)Meer weten over morele ambitie?🔺 Bekijk de site van The School for Moral Ambition om meer te leren over onze programma’s en hoe jij de eerste stap kan zetten naar een carrière met meer impact.🤝 Meld je aan voor ons community platform om in contact te komen met gelijkgestemden en onderdeel te worden van de wereldwijde beweging voor morele ambitie.✉️ Of schrijf je in voor onze nieuwsbrief om altijd op de hoogte te blijven van initiatieven, vacatures en verhalen.Links bij de aflevering🌱 Lees onze explainer over de eiwittransitie en waarom we mensen zoals Adnan nodig hebben die werken aan het voedselsysteem van de toekomst.👷 Bekijk de vacatures van Farmless op hun website, als je denkt dat jij degene bent die Adnan en zijn team kan komen versterken! Artwork door Momkai. Veel dank aan Detail voor video-opname en montage. Audiomontage door Marius Kooij, met muziek van Six Feet High.

De meeste mensen die hun carrière over een andere boeg gooien doen dat omdat er iets begint te knagen. Ze halen geen voldoening meer uit hun werk, of denken simpelweg dat ze meer voor de wereld kunnen betekenen.Maar bij Bram Schaper was dit allesbehalve waar – hij had zijn droombaan al. Bram was namelijk van jongs af aan al geobsedeerd met treinen, en was na zijn studie dan ook vrijwel gelijk aan de slag gegaan bij de NS. Daar werd hij snel een populaire werknemer, klom hij rap door naar het hogere management, én haalde hij zijn machinistendiploma waardoor hij ‘s ochtends zelf de trein naar werk mocht besturen!Toch liet Bram de NS in 2022 achter zich. Waarom? Bram kon niet slapen en luisterde een podcast, over hoe je zoveel mogelijk impact kon hebben met je donaties. En dat liet hem niet meer los.“Als je mensen op straat vraagt wat het verschil is tussen een minder effectief goed doel en het meest effectieve goede doel dat je kan bedenken, dan zegt men ongeveer anderhalf keer verschil”, vertelt hij. “Maar er zijn talloze onderzoeken die inmiddels hebben uitgewezen dat die verschillen veel groter zijn, en dat zeker honderd keer verschil ook mogelijk is.”Bram meldde zich bij stichting Doneer Effectief om een deel van zijn inkomen weg te geven. In de loop van het gesprek bleek echter dat de beginnende stichting een directeur zocht – en Bram de perfecte kandidaat was.“Toen ik thuis kwam voelde ik het gewoon”, vertelt Bram. “Ik zei tegen mijn vriendin: ‘Ik denk dat ik mijn baan ga opzeggen’.”Links bij de aflevering🧭 Bekijk de website van Doneer Effectief om al hun aanbevolen goede doelen te ontdekken en zelf te doneren.❌ Lees de pagina over misverstanden op de website van Doneer Effectief, waar Bram en Anna over praten in de aflevering.✍️ Lees het profiel dat Rutger Bregman schreef over Bram waarin hij hem ‘een van de meest inspirerende personen die ik in lange tijd heb ontmoet’ noemt.🤝 Wil je meer mensen ontmoeten die serieus werk van hun geefgedrag maken? Neem eens een kijkje op de website van de Tien Procent Club. Of, nog beter: word de nieuwe directeur!Wil je meer weten over morele ambitie?🔺 Bekijk de site van The School for Moral Ambition om inspirerende mensen te ontdekken en meer te leren over onze programma’s.✉️ Of schrijf je in voor onze nieuwsbrief om altijd op de hoogte te blijven van initiatieven, vacatures en verhalen.Artwork door Momkai. Veel dank aan Detail voor de studio locatie en de software. Montage door Marius Kooij, met muziek van Six Feet High.

In 2019 had een Nigeriaanse vrouw een kans van 1 op 22 om te overlijden tijdens de zwangerschap of de geboorte van een kind. Elk jaar overlijden er in het land bijna 90.000 vrouwen aan complicaties rondom de zwangerschap – meer dan 20 procent van alle moedersterfte wereldwijd.Het goede nieuws: er is een oplossing, die bijna niets kost. Door vrouwen toegang te geven tot goedkope en discrete voorbehoedsmiddelen (de ‘prikpil’) kunnen ze zelf kiezen wanneer ze zwanger worden. Een groot deel van de complicaties gebeurt namelijk als zwangerschappen elkaar snel opvolgen.Om die reden heeft Céline Kamsteeg in 2023 de stichting Lafiya Nigeria opgericht. Lafiya schakelt lokale verpleegkundigen in om vrouwen in moeilijk bereikbare regio’s in Nigeria voor te lichten en toegang te geven tot contraceptie. Daarmee voorkomen ze niet alleen enorme gezondheidsrisico’s, maar krijgen vrouwen ook de kans om zelf beslissingen te nemen rondom gezinsplanning.Hoe kom je bij zo’n onderwerp? Voor Céline gebeurde dat tijdens haar periode bij Charity Entrepreneurship, de school die Rutger Bregman in zijn boek ook wel ‘het Zweinstein voor wereldverbeteraars’ noemt. Daar komen de knapste koppen samen om het gat in de markt voor weldoen te vinden.“Wat je leert is hoe je intuïtie kunt combineren met data”, vertelt Céline. “Op het moment dat je werkt in een regio zoals Sub-Sahara Afrika zie je met hoe weinig middelen je ontzettend veel kan bereiken. Dat vind ik echt fascinerend. Als je dat gezien hebt, dan kan je bijna niet meer terug.”Links bij de aflevering🏰 Lees Rutger Bregmans artikel over Charity Entrepreneurship (het Zweinstein voor wereldverbeteraars)👶 Bekijk de website van Lafiya Nigeria📰 Lees het ‘twistgesprek’ van Céline met Josette Daemen in het NRC over de meetbaarheid van impact.Wil je meer weten over morele ambitie?🔺 Bekijk de site van The School for Moral Ambition om inspirerende mensen te ontdekken en meer te leren over onze programma’s.✉️ Of schrijf je in voor onze nieuwsbrief om altijd op de hoogte te blijven van initiatieven, vacatures en verhalen.Artwork door Momkai. Veel dank aan Detail voor de studio locatie en de software. Montage door Marius Kooij, met muziek van Six Feet High.

Maak kennis met Wanda de Kanter: longarts en fulltime activist tegen de tabaksindustrie.Roken is in Nederland nog steeds – met afstand – de grootste risicofactor voor vroegtijdig overlijden. Wereldwijd is het probleem nog groter: elk jaar gaan er 8 miljoen mensen dood door tabak, een aantal dat alleen maar oploopt. Daarnaast zijn weinig mensen blij dat ze roken (80 procent van de rokers zegt te willen stoppen) en beginnen mensen vaak jong en voordat hun brein volledig is ontwikkeld (de gemiddelde leeftijd waarop mensen beginnen is 17 jaar).Genoeg reden om er een einde aan te maken, aldus Wanda: “De tabaksindustrie is de meest immorele legale industrie die er is. Van de olie-industrie en de farmaceutische industrie kun je veel zeggen, maar daar zijn ook nog mooie dingen uit gekomen. Van de tabaksindustrie is alleen maar dood en verderf gekomen.”Als iemand die zelf jarenlang rookte, weet Wanda hoe moeilijk het is om te stoppen. Ze weet ook dat de sigaret zo verslavend is omdat een industrie met een jaaromzet van 900 miljard dollar er alles aan doet om wet- en regelgeving te omzeilen. En ze weet dat het niet ophoudt tot we ervoor kiezen er iets aan te doen.Wil je meer weten over morele ambitie?🏔️ Wil je ook iets tegen de tabaksindustrie doen? Bekijk onze Moral Ambition Fellowships om kennis te maken met ons programma voor professionals die het verschil willen maken.🔺 Bekijk de site van The School for Moral Ambition om inspirerende mensen te ontdekken en meer te leren over onze programma’s.✉️ Of schrijf je in voor onze nieuwsbrief om altijd op de hoogte te blijven van initiatieven, vacatures en verhalen.Links bij de aflevering✍️ Lees het profiel van Wanda voor The School for Moral Ambition🚬 Lees het essay van Rutger Bregman over waarom we de tabaksindustrie moeten afschaffen.Artwork door Momkai. Veel dank aan Detail voor de studio locatie en de software. Montage door Marius Kooij, met muziek van Six Feet High.

Als de ondernemer achter De Vegetarische Slager is Jaap Korteweg al aardig succesvol geweest in het aanjagen van vleesvervangers. Maar zijn volgende project is misschien wel nog ambitieuzer, namelijk: diervrije zuivel produceren.

Hallo, ik ben Anna Gimbrère! En omdat er nog niet genoeg podcasts waren in de wereld ben ik er eentje begonnen. Dit keer over morele ambitie: de honger om een verschil te maken in een wereld vol problemen. Daarom ga ik rolmodellen interviewen, mensen die hun talent gebruiken om de wereld beter te maken en daarbij meer dan een deuk in een pakje boter slaan. Ik hoop dat je luistert, want ik geloof dat goed voorbeeld doet volgen en wie weet raak jij wel geïnspireerd.