Stoute schoenen

Lodewijk van Gruuthuse was één van de machtigste figuren uit de Bourgondische hofhouding. Met het monopolie op de verkoop van gruut, de belangrijkste grondstof voor bier, kon hij op elke ton bier, ingevoerd of gebrouwen in Brugge, belastingen innen. Hij werd dan ook schatrijk en in zijn voormalige stadspaleis is nu het Gruuthusemuseum ondergebracht. Het is Filips de Goede die hem op zijn 18de in dienst nam. Hij schopte het tot stadhouder van Holland, Zeeland en West-Friesland.

Wat brengt Bart Van Loo naar Zwitserland? De Bourgondiërs associeer je niet meteen met het land van bergen en meren. En toch valt ook daar een verhaal te rapen. In 1469 koopt Karel de Stoute de Boven-Elzas aan. Daar zijn ze niet opgezet met hun nieuwe heer. Nu ligt het stadje Murten er lieflijk bij, maar 500 jaar geleden spelen zich daar vreselijke taferelen af. Om kort te gaan: op 22 juni vieren ze in Murten nog altijd dat hun voorouders die grote Karel de Stoute de Stoute hebben verjaagd.

Vandaag beklimt Bart Van Loo de Montagne van Bueren, een trap van maar liefst 374 treden en een wereldberoemd monument in Luik. De trap is in de 19de eeuw aangelegd om hulde te brengen aan een legendarisch stukje bravoure. In 1468 voeren 600 mannen uit Franchimont hier een nachtelijke verassingsaanval uit op het Bourgondische leger dat de stad omsingelt. Hoe loopt dat af? Kan Karel de Stoute voor eens en altijd afrekenen met het opstandige Luik? Hij vlamt in elk geval weer van woede.

Het rijk van Filips de Goede wordt alsmaar groter. Op 13 maart 1429 beklimt hij in Namen de Pas-des-Géants, die hem naar de heuveltop voert waar vandaag de beroemde citadel staat. Zijn paard is met een kleurig dekkleed omhangen en hij is meer dan in zijn nopjes. Zonder bloederig voorspel dit keer, mag hij zich nu ook graaf van Namen noemen. Maar zover is het nog niet wanneer Bart Van Loo in de stad aankomt. Er staat eerst nog heel wat te gebeuren. De 'Oorlog van de Koe' bijvoorbeeld!

Op 23 juli 1453 trekken Gentse milities naar Gavere om er het leger van de Bourgondische hertog aan te vallen. Wanneer hun eigen buskruitvoorraad ontploft, stuiven de Gentenaars uiteen. Veel vluchtende soldaten springen in de Schelde en verdrinken. Anderen worden afgemaakt. De Genste Opstand die begonnen was met een belastinghervorming en uitmondde in een oorlog die twee jaar lang het graafschap Vlaanderen teisterde, komt hiermee tot een einde. Voortaan staat Filips de Goede sterker dan ooit.

Weinig gebouwen in het Waasland zijn zo mythisch als de Graventoren in Rupelmonde. Onder andere Gerard Mercator zat hier ooit maandenlang opgesloten wegens ketterij. In het Bourgondisch epos zijn de restanten van het kasteel van Rupelmonde verbonden met een droevige gebeurtenis. In juni 1452 verslaat Filips de Goede hier op de Hanewijkkouter de Gentenaars en hun Waaslandse medestanders. Maar Corneille van Bourgondië sneuvelt. Hij is Filips geliefde bastaardzoon en zijn wraak is verschrikkelijk.

In 2025 bestaat de Universiteit van Leuven 600 jaar. Al even lang betrekt ze de oude Lakenhal in de Naamsestraat. In die periode was de lakennijverheid ingestort en de universiteit gaf de stad in weer aanzien. Symbolischer kon deze herbestemming in 1425 niet zijn. De universiteit is de oudste Alma Mater van de Lage Landen. Toen de eerste rector Willem Neve de met bont versierde kaproen opgezet kreeg, had hij dat meer dan verdiend. Hij was het die de zaak in Rome met succes had bepleit.

In 1444 legt de 10-jarige Karel de Stoute de eerste steen van de tweede vleugel van het Brusselse stadhuis. Vader Filips de Goede heeft voor de bouw van het nieuwe stadhuis kosten noch moeiten gespaard. Het zet het prestige van de stad Brussel als belangrijkste hertogelijke residentie mee in de verf. De beste ambachtslui worden ervoor ingezet. En drie jaar later mag de 18-jarige Karel de Stoute vlak voor het afgewerkte stadhuis deelnemen aan zijn eerste riddertornooi. Een spannend evenement!