De verrekijkers

De VS bestaan 250 jaar. Moeten we feesten? "Het is een verjaardag die verdient om gevierd te worden", zegt VS-expert Bert De Vroey, "maar je hebt niet het gevoel dat de VS nu op de weg zitten van méér vrijheid, gelijkheid, of democratisering. En dat is de tragiek van het land. De VS hebben grote stappen vooruit gezet in hun geschiedenis, maar onmiddellijk erna ook veel stappen achteruit. Denk aan de afschaffing van de slavernij, met daarna de segretatiewetten. Of de opkomst van Trump na Obama."

Joris Luyendijk was jaren een van dé topjournalisten in Nederland. Tot de Oekraïne-oorlog. Dat was een persoonlijk keerpunt. Weg journalistenkaart, eindelijk vrij! Zo zegt hij zelf: "Als journalist kan je geen enkel standpunt hebben. Je publiek moet altijd kunnen denken dat je neutraal bent. Maar rond de oorlog in Oekraïne wil ik helemaal niet neutraal zijn." Heeft de journalistiek zijn nut dan verloren? En moet je de journalistiek soms verlaten om beter gehoord te worden?

Ex-premier Guy Verhofstadt pleit voor een nieuwe ideologie, als antwoord op het populisme: “Het is tijd dat de jongere generatie afstand neemt van alles wat ze geleerd heeft en zelf een visie ontwikkelt. Want een ideologie geeft houvast aan mensen en toont een betere toekomst." De vraag rijst: hebben ideologieën dan niet geleid tot vele oorlogen, vanwege hun extreme denkbeelden? Björn en Kobe in gesprek met de ex-premier over nieuwe ideologieën, luie democratieën en gratis data.

Via sociale media worden we overspoeld door fake nieuws en valse AI-beelden. De vraag is: wat is er nog écht? Wat mogen we geloven? En kunnen factchecks ons helpen in die eindeloze stroom aan desinformatie? Of zijn factchecks zinloos? "Big tech heeft geen enkele incentive om fake nieuws tegen te houden. Integendeel, ze verdienen eraan. Het is hun business model. Ze gaan het niet aanpakken. De oplossing ligt bij óns." Björn, Kobe en factchecker Tim Verheyden fileren de wereld van desinformatie.

"Ik denk dat er goede redenen zijn om te denken dat kunstmatige intelligentie ook op lange termijn grootschalige negatieve gevolgen kan hebben, die in het verlengde liggen van een nucleaire dreiging." Als dat geen nieuws is dat inslaat als een bom?! Techniekfilosoof Lode Lauwaert wijst -naast de voordelen- ook op de grote gevaren van A.I.. Hij pleit voor een moratorium: stop de ontwikkeling van superintelligente systemen en denk eerst na over de gevolgen. Zeker luisteren! Razend interessant.

Iran staat in brand. Na decennia van onderdrukking komt het volk opnieuw in opstand tegen het islamitische regime. Maar kan deze revolutie slagen waar eerdere opstanden faalden? Politicologe Elly Mansoury, zelf geboren in Teheran, praat met Kobe Ilsen en Björn Soenens over de watercrisis, de economische ineenstorting en de bloedige repressie. Over de rol van vrouwen, de schaduw van 1979 en de vraag of buitenlandse inmenging helpt of juist schaadt.