Pauscast

Het was een donderslag bij heldere hemel. Paus Leo XIV heeft longkanker, zo werd deze week bekend. Met het aantreden van deze sportieve paus leken dagelijkse medische bulletins en ziekenhuisopnames voorlopig verleden tijd te zijn, maar het tegendeel blijkt nu werkelijkheid. Wat weten we op dit moment over de gezondheidstoestand van de paus? En hoe gaat het nu verder? Stijn belt erover met Andrea Vreede, Vaticaancorrespondent van de NOS. Verder hebben we het deze week over de kern van geloof en religie: de mystiek. Een geheimzinnig woord, dat nogal wat associaties oproept. Het is de directe ontmoeting met God, het ervaren van Zijn aanwezigheid. Als iemand veel over mystiek weet dan is het wel pater Hugo Beuker, kluizenaar in Warfhuizen. Volgens hem hoef je zeker geen kluizenaar te worden om een mystiek te ervaren in je leven. Het is vooral belangrijk om ruimte te maken voor God om je zo in harmonie met Hem te verenigen. Maar hoe doe je dat? Pater Hugo geeft raad. Ook te gast is Heleen Bressers, onderzoeker kerkgeschiedenis aan Tilburg University. Ze werd tijdens haar studie kunstgeschiedenis gegrepen door de schoonheid van het christendom. Tien jaar geleden werd ze katholiek en sindsdien is mystiek voor haar steeds belangrijker geworden. VOLG DE PAUSCAST NU OOK OP SUBSTACK en ontvang iedere week het Vaticaans Weekboek van Stijn Fens in je mailbox. Ga naar https://substack.com/@pauscast Presentatie: Stijn Fens Redactie en audio: Bas Roetman Video: Mark van Vliet Redactiestagiair: Scott Reniers Productie: Eugenie van der Weerd

Lange tijd leek de biecht ten dode opgeschreven, maar inmiddels is het sacrament van boete en verzoening weer helemaal booming. Bart Paepen, pastoor van de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal te Antwerpen, is deze week te gast in de Pauscast. Hij nam in het afgelopen jaar meer biechten af dan in de eerste twintig jaar van zijn priesterschap. Pastoor Paepen praat met Stijn over de betekenis van de biecht. Hoe ga je als priester om met het biechtgeheim en kun je jezelf wel een goed katholiek noemen als je niet regelmatig te biecht gaat? Vooral onder jonge katholieken neemt de interesse voor de biecht toe. Duke Vievermanns, student communicatie- en informatiewetenschappen aan de Radboud Universiteit te Nijmegen, bekeerde zich drie jaar geleden tot het katholieke geloof. Voor hem is de biecht belangrijk en noodzakelijk, en wat hem betreft zou de kerk de katholieke leer nog centraler mogen stellen. Aan het begin van de uitzending belt Stijn met Andrea Vreede, Vaticaancorrespondent bij de NOS. Paus Leo organiseert deze week een speciale bijeenkomst over Amoris Laetitia, de apostolische exhortatie van paus Franciscus over het gezin uit 2016. Wat wil de paus hiermee bereiken? En wat weten we al over het dagboek van paus Franciscus, dat in november zal verschijnen? VOLG DE PAUSCAST NU OOK OP SUBSTACK en ontvang het Vaticaans Weekboek van Stijn Fens in je mailbox! Ga naar https://substack.com/@pauscast Presentatie: Stijn Fens Redactie en montage: Bas Roetman Opname en regie: Mark van Vliet Stagiar: Scott Reniers Productie: Eugenie van der Weerd

Ze waren binnen een uur uitverkocht, de 80.000 kaarten voor de gebedswake voor jongeren in het Stade de France in Parijs. Paus Leo bezoekt Parijs ook naar Lourdes en Metz. Wat gaat hij daar doen? Anton de Wit, hoofdredacteur van het Katholiek Nieuwsblad, praat ons bij. Leo komt terecht in een land waar de katholieke kerk een opvallende toestroom van nieuwe gelovigen meemaakt: met Pasen dit jaar lieten zich daar een recordaantal van 21.000 jongeren en volwassenen zich dopen. Ook in Nederland sluiten veel jonge mensen zich bij de kerk aan. Mocht jij nu ook overwegen om katholiek te worden, maar ondertussen nog wat vragen hebben, dan zijn wij jou in deze aflevering graag van dienst. Anton, Stijn en cultuurtheoloog Frank Bosman geven antwoord op al je vragen over het rooms-katholicisme. Is de paus onfeilbaar? Wat is de eucharistie precies? En waarom mogen vrouwen geen priester worden? VOLG DE PAUSCAST NU OOK OP SUBSTACK! Abonneer je op ons kanaal en ontvang iedere week het Vaticaans Weekboek van Stijn Fens in je mailbox. Presentatie: Stijn Fens Redactie en montage: Bas Roetman Opname: Mark van Vliet Productie: Eugenie van der Weerd

Het is hét medicijn tegen angst voor wat komen gaat: dankbaar zijn voor wat er is. Aldus Nikolaas Sintobin, jezuïet en internetpastor. Hij schreef er samen met katholiek influencer Romy Kersten - 40 jaar jonger - een boek over: Dankretraite, 31 dagen danken. Romy (21) is niet onbekend met angst en depressie. Dankbaarheidsboeken zetten haar op het pad naar herstel, en ook naar God: Romy bekeerde zich tot het rooms-katholieke geloof. Romy en Nikolaas nemen ons vandaag mee in een mini-retraite. Dankbaar zijn is niet altijd makkelijk, hoe doe je dat? En moet je ook dankbaar zijn voor dingen die niet goed gaan in het leven? “Uiteindelijk is alles genade”, vertelt Nikolaas. Vooraf belt Stijn met Ad van der Helm, voorzitter van de Stichting Prinsjesdagviering, over de bijzondere kerkdienst die komende ‘derde dinsdag in september’ in Den Haag wordt gehouden. Presentatie: Stijn Fens Redactie en montage: Bas Roetman Opname en regie: Mark van Vliet

Een botje van een heilige dat spoorloos verdwijnt. Waar is het gebleven? En waarom doet zo’n klein stukje menselijk lichaam er eeuwen later nog toe? In deze Pauscast duiken we in de wondere wereld van relieken. Al eeuwenlang worden overblijfselen van heiligen bewaard en vereerd. Mensen zoeken er troost, kracht en soms zelfs genezing bij. Journalist Anne-Ruth Groen en Bjorn van Snippenburg gingen op zoek naar een verdwenen reliek van de heilige Werenfridus uit Elst. Voor Omroep Gelderland maakten ze er de spannende podcast Het verdwenen botje van Sint Werenfridus over. Theoloog Christian van der Heijden vertelt waarom relieken zo’n belangrijke rol spelen in de rooms-katholieke kerk. En moet je eigenlijk wel willen weten of een reliek écht van een heilige is? Of gaat er iets verloren zodra het mysterie wordt opgelost? Presentatie: Stijn Fens Redactie en montage: Bas Roetman Opname: Mark van Vliet Productie: Eugenie van der Weerd

We praten door over de zeven ondeugden, ook wel zeven hoofdzonden genoemd. Staalkaart van onvolmaaktheid en thermometer van de moraal. Te gast zijn Rik Torfs, kerkjurist en bekende Vlaming, en Annemiek Schrijver, collega en presentator van het tv-programma De verwondering. In aflevering 33 bespraken wij met hen al de hoogmoed, de gulzigheid, de jaloezie en de woede. Deze week gaan verder met de drie overgebleven evergreens als hebzucht, luiheid en lust. Torfs: ‘Ik denk dat volmaaktheid niet bestaat, wel het streven ernaar wat op zich een groot gebrek is. Ik denk niet dat we de onvolmaaktheid als zodanig moeten nastreven, maar wel moeten toelaten en proberen te beheersen.’ Alles behalve saaie perfectie. Productie: Eugenie van der Weerd Presentatie en eindredactie: Stijn Fens Redactie: Bas Roetman Regie en videomontage: Mark van Vliet Audiomontage: Aram Frankfort

We leven in een tijd waarin succes vaak wordt afgemeten aan prestaties, zichtbaarheid en invloed. Maar er zijn ook andere maatstaven voor een geslaagd leven. Oude woorden misschien, maar niet minder actueel. De klassieke deugden zijn al eeuwen het recept voor een goed leven. Antoine Bodar, priester, kunsthistoricus en schrijver, heeft zich niet alleen verdiept in deze deugden, maar probeert ze ook te leven. Hij is vandaag wederom te gast in de Pauscast. In de vorige aflevering van de Pauscast besprak Stijn Fens al met hem de vier kardinale deugden: moed, voorzichtigheid, rechtvaardigheid en matigheid. Deze keer gaan we verder met de drie goddelijke deugden, ook wel theologale deugden genoemd: geloof, hoop en liefde. Is geloven een talent? Begint en eindigt alle hoop bij Jezus Christus? En waarom vindt Bodar de liefde de hoogste deugd van allemaal? Presentatie: Stijn Fens Regie en Videomontage: Mark van Vliet Audiomontage: Joost Harink Productie: Eugenie van der Weerd

Dinsdag is het zover, dan begint het grootste wandelevenement ter wereld: de Nijmeegse Vierdaagse. Ieder jaar trekt de tocht tienduizenden wandelaars en honderdduizenden toeschouwers van over de hele wereld. Maar is het eigenlijk wel alleen een wandeltocht? Of schuilt er achter de Vierdaagse een veel dieper verhaal? In deze aflevering gaat Stijn Fens in gesprek met Hubert Bruls, burgemeester van Nijmegen en al jaren het gezicht van de stad tijdens de Vierdaagseweek, en Fons de Poel, die jarenlang de Vierdaagse voor televisie versloeg. Samen onderzoeken zij wat dit evenement zo uniek maakt en waarom het juist in Nijmegen kon uitgroeien tot een traditie van wereldformaat. Bruls vertelt hoe de stad zich ieder jaar opnieuw volledig inzet voor wandelaars uit binnen- en buitenland en waarom de Vierdaagse zoveel meer is dan een logistieke krachttoer. Fons ziet in de Vierdaagse de echo van het katholieke verleden van Nijmegen. Niet omdat de tocht nog religieus is, maar omdat rituelen, saamhorigheid, gastvrijheid en de behoefte om iets van je af te lopen volgens hem diep in de cultuur van de stad verankerd zijn. Daarnaast belt Stijn met Frank Bosman, cultuurtheoloog, die uitlegt waarom sommige sporten een uitgesproken katholiek karakter hebben. Wat maakt wielrennen, voetbal of wandelen eigenlijk katholiek? En bestaan er ook typisch protestantse sporten? Een gesprek over de ziel van Nijmegen, de kracht van rituelen en de vraag of de Vierdaagse misschien wel de meest katholieke traditie van Nederland is – ook al noemt bijna niemand haar nog zo. Presentatie: Stijn Fens Redactie: Bas Roetman Opname en montage: Mark van Vliet en Bas Roetman Productie: Eugenie van der Weerd

Het was een historische week in het Vaticaan. Waar velen al voor vreesden is nu toch gebeurd: er heeft een kerkscheuring plaatsgevonden. De omstreden priesterbroederschap Pius X heeft tegen de wens van paus Leo XIV vier bisschoppen tot priester gewijd. Hierdoor zijn niet alleen deze vier bisschoppen, maar ook de twee bisschoppen die hen hebben gewijd, geëxcommuniceerd. Dat geldt ook voor de priesters van de broederschap. Wat de gelovige leken betreft, worden degenen die zich formeel bij de broederschap hebben aangesloten, ook als geëxcommuniceerd beschouwd. Het is de zwaarste kerkelijke straf in de Rooms-Katholieke Kerk. Wat drijft de aanhangers van deze broederschap? Hoe is het tot deze breuk gekomen? En wat nu? Stijn Fens praat erover met Andrea Vreede, Vaticaancorrespondent voor de NOS. Aansluitend aan het gesprek met Andrea een documentaire van KRO-NCRV over de wortels van dit conflict. Verder is deze week opnieuw een vrouw aangesteld op een hoge positie. Alessandra Smerilli is benoemd tot prefect van het Dicasterie voor de Bevordering van Integrale Menselijke Ontwikkeling. Hoe belangrijk is deze benoeming? Tot slot vieren de Verenigde Staten deze week hun 250-jarig bestaan. Paus Leo was door Trump uitgenodigd, maar liet verstek gaan. Waar is hij wel? Op Lampedusa, het Italiaanse eiland tussen Malta en Tunesië, bekend van de vluchtelingen die daar aankomen, levend én dood. Andrea vertelt over de betekenis van Leo’s besluit om juist nu dit eiland te bezoeken. Presentatie: Stijn Fens Redactie: Bas Roetman Opname en montage: Mark van Vliet en Bas Roetman Productie: Eugenie van der Weerd

Wat gelooft schrijver Arnon Grunberg? Niet in de christelijke God, zoveel is duidelijk. Toch denkt hij dat niemand door het leven kan gaan zonder in iets te geloven. Maar wat betekent geloven dan nog? Samen met schrijver en columnist Stephan Sanders en jurist Naema Tahir werkte Grunberg mee aan de tentoonstelling ‘Geloof: Schatten uit het Rijks door de ogen van nu’ in het Musem Gouda. Het drietal mocht kunstwerken uit het Rijksmuseum uitkiezen die voor hen met het geloof te maken hebben. Sanders en Grunberg vertellen erover in deze editie van de Pauscast. Ze praten met Stijn Fens over kunst, het geloof en de liefde. Wat heeft offers brengen met geloof te maken? Is God hetzelfde als liefde? En zal de menselijke behoefte aan verlossing altijd blijven bestaan? Presentatie: Stijn Fens Redactie: Bas Roetman Opname en montage: Mark van Vliet en Bas Roetman

Barcelona maakt zich op voor een historisch moment. Op 10 juni bezoekt paus Leo XIV de Sagrada Familia, het meesterwerk van Antoni Gaudí. Het bezoek valt samen met een bijzonder jubileum: precies honderd jaar geleden overleed Gaudí, die bekendstaat als 'Gods architect' en die begraven ligt in de basiliek. In deze aflevering van de Pauscast duiken we in het verhaal achter een van de beroemdste kerken ter wereld, die vorig jaar bijna vijf miljoen bezoekers trok. Wat maakt de Sagrada Familia zo uniek? En wie was Antoni Gaudí eigenlijk? Stijn praat erover met Paul Rem, kunsthistoricus en senior conservator bij Paleis het Loo, en met Montserrat den Daas, die naar Barcelona reist in de hoop de pauselijke mis van dichtbij mee te maken. Vanuit Barcelona vertelt gids Robb Reuring hoe de stad zich opmaakt voor het pausbezoek. Daarnaast belt Stijn met Andrea Vreede in Rome over een opvallende benoeming in het Vaticaan: de 39-jarige Maria Montserrat Alvarado wordt de nieuwe prefect van het Dicasterie voor Communicatie. Wie is zij, wat is haar achtergrond bij de rechts-conservatieve mediagigant EWTN, en wat zegt deze keuze over de koers van paus Leo XIV? Presentatie: Stijn Fens Redactie: Bas Roetman Opname en montage: Mark van Vliet en Bas Roetman Productie: Ciara van Wingaarden Volg ons op Youtube (https://www.youtube.com/@KRONCRVkatholiek) Volg ons op Facebook (https://www.facebook.com/krokatholiek)

Eindelijk is hij er: de eerste encycliek van paus Leo XIV, Magnifica Humanitas. De paus uit in de rondzendbrief zijn zorgen over de ontwikkeling van A.I., kunstmatige intelligentie. De menselijke waardigheid staat op het spel, waarschuwt hij. Wat staat er precies in de brief en hoe belangrijk is dit document? En zal de wereld luisteren naar de paus? Stijn Fens praat erover met Frank Bosman, cultuurtheoloog aan Tilburg University. Presentatie: Stijn Fens Redactie: Bas Roetman Opname en montage: Mark van Vliet en Bas Roetman

‘We zijn allemaal wezen geworden, schrijven psychiater Esther van Fenema en predikant Joost Röselaers in hun nieuwe boek ‘Groter dan ik’. Hoe vrij we ook zijn, velen van ons voelen zich eenzaam, opgejaagd en niet verbonden. Autonomie lijkt het grootste goed, maar leidt juist tot grote mentale problemen. ‘Ik zie steeds meer mensen die als glazen knikkers leven’, vertelt Esther in de Pauscast. Een glazen knikker is hard, rond en glad. ‘Een mens die zo leeft, rolt eenzaam door de wereld en kan zich niet verbinden’. Wat is het antwoord? De predikant en de psychiater gaan op zoek naar datgene wat ons overstijgt en richting geeft: de kunst, de natuur, maar ook familie en geloof in God. Want zonder gaat het niet. ‘Daar zijn we als mens niet op gebouwd. We zijn verstrikt in de leugen dat het allemaal om jou draait.’ Voor Stijn is het helder: is dat ‘Groter dan ik’ – datgene wat richting en betekenis geeft - niet bij uitstek te vinden in de rooms-katholieke kerk? Presentatie: Stijn Fens Redactie: Bas Roetman Opname en montage: Mark van Vliet en Bas Roetman Productie: Rikke de Waard